Reklama
Regionalne nazwy ryb
Reklama
Witam, przypomniała mi się sytuacja, kiedy jeden z nowych użytkowników nie mógł doszukać się krasnopióry w spisie ryb, a nie kojarzył że to po prostu wzdręga. Proponuję, żeby wypisać w tym wątku znane wam regionalne nazwy ryb. Niektóre z nich wywodzą się ze staropolszczyzny lub obcych języków i czasem warto je znać, żeby nie dać się zaskoczyć na "gościnnych występach" ;-)
Na początek kilka popularnych:
-wspomniana już wzdręga, to-krasnopiórka,pstręga,kraska,
-brzana- barwina, grzana, kiełb(można się nieźle pomylić w niektórych miejscowościach),
-jaź-jaźwica, jarka(wiosenna),
-dorsz-pomuchla(kaszubskie), bolek,
-kiełb-kluch,klusek, błyska,
-miętus-kwap,żabioch,
-krąp-plaskora
a na slasku karas srebrzysty to dubel a czasem japoniec ale tak nazywaja go mieszkancy prawego brzegu brynicy :-)))
O! Muszę sprawdzić, dokąd płynie Brynica ;-),bo u na tez często mówią"japonka, japoniec". Tylko złocisty, to zawsze karaś.
Jeszcze kilka
-jelec-iglak
-boleń-rapa, rap,
-ciernik-kat, kolka,
-brzana-śliz (znowu można się nieźle dać wkręcić0
To ja też coć dołożę:
- białucha, biały jelec, paryj - kleń
- bolonek, bielec, rapa, fat - boleń
- kolka - ciernik
- fiut, sikawka - ukleja
- jajczyk, jarąg - jelec
- kaliniak, oczeretniak - lin
- kostyrz, okłoń, garbus - okoń
- picuś, podleszczyk - krąp
- szczubeł, wilk - szczupak
skojarz taki przyglupawy serial jak swieta wojna to tyn lewo brzezny to Bercik a tyn prawo to jakos tam czytej (gorol ) :-))) a brynica to dawna rzeka graniczna
Jo żech słyszał, że tyn serial to sie mo do Śląska jak klopsztanga do gelendra;-) ja jestem chłop z Mazur, ale na Śląsku kilku kumpli też mam
-lin-pszenicznik, zieluch, cwany
-szczupak-śledziak, szurek
-ukleja-siwka, bleja,okleja,glanca,
u nas na ukleje godo sie wajska ale jest to czasem mylone ze slonecznica a ta jak wiadomo jest pod ochrona no jest i byczek,koluch czyli sumik
Pamiętam,że kiedy jako smyk chodziłem często z sąsiadem na ryby i dla niego wszystkie małe to były "karaśki", a duże - "kanki"(bo właśnie wkładał je do kanki na mleko). Miał ciekawy zwyczaj-jak rybka brała, to mówił: "Ajwoj dziś dla mnie łapim, a jutro na was", tyle że jak drugiego dnia brało to też wkładał do swojej kanki ;-))
Na górnym śląsku: Karp - Kaper Kleń - Lalec
U nas sporo się powtarza- dodam tylko leszcza- glapa, mianem bolka nazywają rybacy małego dorsza, okoń to pasik- potokowiec- kropek to stosunkowo nie dawno powstało a wiązało się z akcją pewnej tv pamiętacie "Przygarnij kropka" szczupak - kaczor zasiedziała toroć - smoluch. Kiedy rozpoczynałem przygodę z wędkarstwem a starsi koledzy jechali łowić żywca to mówili że jada po sieczkę dla kaczora ale ta nazwa drobnicy już chyba nie jest używana.
W poznańskim na rozpióra mówi się "rusek" a na drobne rybki " kompotniki". Duże karpie to "prosiaczki", klenia potocznie nazywamy "klonem", leszcze - "lechole" płocie - "bagrówy", ukleje - "klejki", krąpie - "glapy", okonie - "pasiaki"
Jelec - biegas Karaś srebrzysty - japoniec Karaś - bolszewik (taką nazwę słyszałem bedąc w okolicach Skierniewic), karasek.
1lin - profesor 2boleń - rapa 3sum - wąsal, birbant, 4sumik amerykański - koluch
karaś srebrzysty- bąk sum-smoluch(gwara włocławskich sumiarzy) słonecznica-olszówka krąp,drobny leszcz-klapok
* Boleń - rap, rapa, bielec, fat, bolonek, fatynka, bolonek, * Brzana - barwena, brama, barbuna, barwanka, barwin, silawa, parna dulska, brynka, brząska, śliz, siulawa, maren, marena, meryna, kowbel, * Certa - podluskwa, cyrka, cyrta, czarownica, czwyrka, czyrwka, kobyła, podluskwa, podusta, * Ciernik - kat, kolka, * Głowacz - baba, babka, babczuk, pałogłowiec, pałos, głoc, guc, zgar, * Głowacica - głowatka, * Jazgarz - bazgier, szewc, smarkacz, azgar, kostrzysz, żyd, żydzik, * Jaź - jaświca, jeżlica. kosłacz, orfa, * Jelec - wielec, parzocha, gnojusz, jalec, jajczyk, jarąg, jarążek, * Karp - szaran, szaranek, spaczniak, sazan, opaczniak, karapuda, leszczyk, opaczniak, stopniak, * Karaś - japończyk, japoniec, karaska, bąk, * Kleń - biełucha, biały jelec, ześnioczek, paruch, paryj, jedlica, klan, klanek, kleniak, kliniak, klin, klonik, lalczyk, lalec, ześnioczek, żabiak, kliń * Kiełb - ćwiok, forela, kobel, koblik, kowbel, rudzik, zmarzlica * Koza - sykałka, sykawka, sykit, sikacz, piaskownica, junyk, kolinka, kowbeń, szczypawka, węgorka, kózka, * Krąp - podleszczak, podleszczyk, picuś, klapka, klepka, * Leszcz- glapa, kleszcz, laskura, * Lin - pszenicznik, oczeretniak, kaliniak, * Lipień - kardynał, lipak, lipek, * Łosoś - podrybek, klemp, klempiak, klink, klub, klęk, * Miętus - meniok, mentuz, miniok, minka, mich, myniok, niuch * Okoń - okłoń, garbus, kostyrz, * Piekielnica - wiślanka, ukleja bełkowa, szwaja, siekierka, płata, gajówka, kolnka, krzakówka, * Piskorz - węgor, piskor, jun, wiun, * Płoć - wandrówka, płotka, * Pstrąg - głowaciec, podrybek, potok, dziurnik, kropkowaniec, * Różanka - sikawka, siekierka, siekacz, pukas, płocica, płaskura, płaskaczka, parynka, paraszka, * Sandacz - snadał, sandatka, * Sieja - sułwica, głąbiel, * Sielawa - muranka, * Słonecznica - błyskawka, błyskotka, kaczoryna, olszówka, owsianka, * Strzebla - zdyrka, zderka, szybla, szczebla, strzemięga, strzyga, strzwęga, czarnuszka, czerembucha, dzierdzyk, olszanka, olszówka, meres, nerest, prądówka, pstrzelęga, starula, świerzbówka, * Szczupak - wilk, szczybiałka, szczuk, szczubeł, * Sumik karłowaty - koluch, byczek * Śliz - węgorzyk, ślizak, ślaz, ślipak, polak, ślęż, * Świnka - czyczuła, dunka, frycówka, nos, molawka, poduzd, siga, siuleja, srołka, piaskówka, podświnka, podustew, poduzd, * Troć - trotka, * Ukleja - bielizna, błyskawka, błyskotka, deszczówka, fiut, sucharka, suchorybiec, szweja, szwyja, sikawka, suszyca, * Wzdręga - czerwionka, krasnopióra, czerwonka, czerwona płotka, Pozdrawiam....
krąp - podleszczak, picuś,
brzana - brawena,bawarka,barwin
boleń - bielec,bolonek
leszcz - glapa,laskura
okoń - garbus,kostyrz
W okolicach Skierniewic da się usłyszeć bolszewik na karaska ale to wśród starych wędkarzy. A poza tym to zdziwiłem się, że nikt tu nie wymienił karaś-bąk. W moich okolicach praktycznie nie używa się innej nazwy.
z tego co przeczytalem wiele sie powtaza ale moze i ja cos dorzuce do listy wegorz to sznurowka a okon to fryzjer
Witam ! Macie calkiem ciekawe "pomysly" :)
Wiekszosci nazw Regionalnych nigdy nie slyszalem, co niektore calkiem orginalne.
Pozdrawiam
w moich stronach karaś srebrzysty to japonka.
Przez wiele lat zdobywania kunsztu wędkarskiego ( którego do tej pory jak chyba większości wędkarzy nie udało mi się do końca opanować ) - spotykałem się z różnymi regionalnymi nazwami ryb tak więc lina w niektórych częściach Polski nazywa się pszeniczniakiem , oczeretniakiem , kaliniakiem , karpia "określa się mianem "karapuda " , " ćwik " czy też opaczniak . Mało uzasadnione natomiast wydaje się być określenie lina " profesor " , którego nie nazwałbym nazwą regionalną bo w istocie nie może nim być ....
"Profesor" rzeczywiście nie jest nazwą regionalną, to jakby nazwa ogólna nadana przez wędkarzy z szacunku dla tej "mądrej" ryby.Jest przebiegła, kapryśna, ostrożna i nie raz potrafi wykiwać wędkarza.I tutaj pozwolę sobie zacytować słowa kol. z portalu "Ja1kuba" - ... kto nauczy się łowić lina złowi każdy gatunek ryb".Dodam od siebie, że łowienie lina (tego dorodnego) nieraz zniechęca wędkarza, ale jednocześnie uczy pokory.Podsumowując, ten tytuł "profesora" jak najbardziej uzasadniony.
Pozdro ...
A u mnie na: okonia - generał, na wzdręgę - czerwonka, na ukleje- okleja, a na krąpia - glapa. I to by było raczej z tych najpopularniejszych tyle. Pozdrawiam ;*
Zapomniałem jeszcze o karasiu srebrzystym którego u mnie jest tak dużo i jest powszechnie łowiony to - japoniec, a tak przy okazji to jeszcze na węgorza mówi się sznurówki. A na duże karpie prosiaki. Trochę nie ładnie ale cóż poradzić. Pozdrawiam ;*
u mnie na karasia srebrzystego mowi sie BĄK
Ja tam słyszałem takie: Karaś Srebrzysty - japanek Leszcz - glapior
Mialem napisać artykuł o Brynicy tej na Śląsku, bo druga jest gdzieś na północy Polski zdaje się w dorzeczu Drwęcy. Na Śląsku pamiętam nazwę ryby róziol- chyba śliz. To z dzieciństwa. Waiska to słonecznica. Mieszkałem po prawej stronie Brynicy, a teraz mieszkam po lewej. Czyli jestem i Hanysem i Gorolem!
Nie będę pisał o niektórych bo większość się powtarza.My mówiliśmy na małego leszczyka:ŻYLETKA.
Spotkałem się z nazwą małych ryb używanych jako żywiec - młódki
Podoba mi się nawet ta nazwa.
Dzięki Figaro za przypomnienie, dobrze znam to określenie również jako "zmazurzone"- Mutki. Tak w ogóle myślę, że warto będzie zebrać zawartość tego wątku i umieścić w jakimś artykule. Tak na marginesie właśnie doszedłem do wniosku, że tak jak na Śląsku również nasza Brynica stanowi linię podziału gwary używanej na naszych terenach. Przypomniałem sobie jeszcze: Strzebla przekopowa(błotna)-u nas to kluska, kiełbik Jazgarz-jażdż, jażdżon Piskorz-piszcz,knot Lipień-kardynał,żagiel,pleban
A mój stary wujek na okonie mówi ciornik. Nie ciernik ( bo jest pod ochroną) tylko ciornik. Kiedyś dałem się nabrać bo myślałem o tych pod ochroną.
I warto to zebrać w wpis i przypomnieć.
Tak właśnie myślę, czasem warto znać również regionalne nazwy, żeby nie dać się wyprowadzić w pole miejscowym. Kiedyś gościłem u kolegi, który namawiał mnie na wyprawę na kiełbia,"kręciłem nosem", a jeszcze bardziej zniechęcił mnie mówiąc, że będziemy łowić śliza-ubawił się widząc jak przygotowałem delikatny sprzęt. Na miejscu okazało się, że chodzi mu o Brzany !!! I jak tu nie dać się wkręcić.
Kiedyś gdy byłem małym smykiem na trawkę wiązało sie glizdę i łowiło Cierniki ,na które mówiliśmy Kolki.
Dzisiaj w Łódzkim na Krąpia często słyszę nazwę Szkieletor.
Na okonia ostatnio gościu mówił Żgajka, ale słyszałem też to określenie na Ciernika.
Na Płocie mówią - patelniaki.
Pozdro.
Dziś byłem na nowoodkrytym stawie i spotkałem miłego starszego pana. Spytałem się co tu pływa? On odpowiedział miejwięcej tak: płotki, japońce, karasie, liny, szczupłe, ciorniki, aguny.
I nie wiem co to jest. Niestety nie złapałem aguny tylko 2 ciorniki( okonie)
A co do odp. pawelek to zgajka to rzeczywiście okoń
U nas w samym środku Polski , również wędkarze inaczej mówią na wszelkiego rodzaje ryb , na przykład na jazgarza --dżazgot , mały sandokan ..........na małe sandacze--- pistolety , na babki---parszywe teściowe (ta to nigdy nie odpuści )........na małe leszcze ---- szkieletory lub żyletki.................prawie na każdą rybę mówi się słowami zastępczymi...........pozdrawiam wszystkich.........Jurek.
Jurku, fajne określenia zwłaszcza "babki", u mnie na małe szczupaczki mówimy "pistolety", małe leszcze - leszczoki, polsilvery (chyba od żyletek), karp - szaran. Pozdro ...
no koledzy niezłe nazwy.
Bielizna, błyskawka, błyskotka, deszczówka, fiut, sucharka, suchorybiec, szweja, szwyja, sikawka , suszyca - są to nazwy ukleji.
witam -żeby nie powtarzać, dodam swoje dwie nazwy: jazgarz - ruski sandacz, generalnie mała ryba - chipsy pozdrawiam Rysiek
U mnie na karasie mówi się japońce Mówi się jeszcze o byczkach, ale nie wiem o jaką rybę chodzi :>
i jeszcze mówi się o biegasach.. też nie wiem o którą rybę się rozchodzi widać... jestem nie z tego pokolenia :)
Zal.Szczeciński
Mały sandacz -szpic
Sandacz - sandał
Jazgaż - blacharz, harcerz, ślepy,hinczyk
krąp - gruzlik
Mały węgoż -sznorówa
Boleń -rapa
Sandał to u mnie sandacz Na szczupaka mówi się szczupły albo zębacz, czasami również kaczor :)
Mały sandacz - Kargulena
Okoń - Staszek
Szczupak - Dyrektorek